Situación de la identidad cultural en niños de 3 años en la institución educativa “Hospital Baja”, Huanta 2025

dc.contributor.advisorCconovilca Contreras, Máximo
dc.contributor.authorCarbajal Palomino, Samy Maytte
dc.contributor.editorhttps://orcid.org/0000-0002-8382-8537
dc.date.accessioned2026-10-23T17:07:46Z
dc.date.available2026-10-23T17:07:46Z
dc.date.embargoEnd2026
dc.date.issued2026-10-23
dc.description.abstractLa presente investigación tuvo como objetivo describir la situación de la identidad cultural en niños de 3 años de la Institución Educativa Inicial “Hospital Baja”, ubicada en Huanta, Ayacucho, durante el año 2025. Se trató de un estudio descriptivo simple con enfoque cuantitativo, cuya muestra estuvo conformada por los 16 niños matriculados en dicho nivel. La recolección de datos se realizó mediante una ficha de observación estructurada validada por expertos, aplicada en el contexto natural del aula. Los resultados indicaron que, si bien la identidad cultural se encuentra en desarrollo el 87,5 % de los niños se ubica en el nivel “casi siempre”, su expresión no es plenamente consolidada ni sistemática. Las dimensiones más fortalecidas fueron las prácticas culturales familiares (68,8 % en “casi siempre”) y la interacción con pares desde la diversidad (100 % en “casi siempre”), lo que refleja el rol central de la familia y la convivencia espontánea en la construcción identitaria. En contraste, el reconocimiento de sí mismo y el conocimiento del entorno cultural mostraron niveles predominantemente intermedios (“a veces”), evidenciando una débil articulación entre la cultura local y las prácticas pedagógicas escolares. Estos hallazgos sugieren la necesidad de fortalecer estrategias curriculares interculturalmente pertinentes que reconozcan, valoren y potencien la identidad quechua desde la primera infancia.
dc.description.abstractThis study aimed to describe the state of cultural identity among 3-year-old children at the “Hospital Baja” Early Childhood Education Institution, located in Huanta, Ayacucho, during 2025. It was a descriptive, quantitative study whose sample consisted of all 16 children enrolled at this level. Data were collected through an expert-validated structured observation checklist administered in the natural classroom setting. The results indicated that, although cultural identity is in development with 87.5% of the children falling into the “almost always” category its expression is neither fully consolidated nor systematic. The strongest dimensions were family cultural practices (68.8% in “almost always”) and peer interaction embracing diversity (100% in “almost always”), reflecting the central role of the family and spontaneous social interaction in identity formation. In contrast, self-recognition and knowledge of the cultural environment showed predominantly intermediate levels (“sometimes”), revealing a weak connection between local culture and school-based pedagogical practices. These findings suggest the need to strengthen interculturally relevant curricular strategies that recognize, value, and enhance quechua identity from early childhood.
dc.description.abstractMusuq yachay maskaypa munayninmi karqa kimsa watayuq uña warmakunapa ñuqanchikpa kaqman iñikuynin kasqanmanta, chaymi sutin situación de la identidad cultural en niños de 3 años de la Institución Educativa Inicial “Hospital Baja”, ubicada en Huanta, Ayacucho, durante el año 2025, nisqa, llamkaymi karqa estudio descriptivo simple, enfoque cuatitativo nisqapi, chaymanta 16 warmachakuna qawasqa karqaku. Dato nisqa huqarinapaqñataqmi ficha de observación nisqa tupuna rapita ruraykurani, chaywan warmakunapa iñikuyninta qawanaypaq, validación nisqatañataqmi raruykurqaku musuq yachay maskaypi llamkaq amawatakuna. Tukupaynimpiñataqmi kayna niq yachaykuna lluqsirqamurqa: Identidad cultural nisqa wiñaypi chayraq kachkan, chaymi 87 % nisqa warmakuna lluqsiykamunku “casi siempre” patachaypi. Aswanqa allin patachaypi lluqsirqun prácticas culturales familiares (68,8 % “casi siempre”) nisqapi, chaymanta interacción con pares desde la diversidad nisqapiñataq (100 % en “casi siempre”), kaymantam nichwan ayllukunapa hinaspa convivencia espontanea en la construcción identitaria nisqapas llumpay allin kay warmakunapa iñikuynin sumaq qispinampaq. Nisqanchik awhasyaypiñataqmi lluqsirqamun reconocimiento de sí mismo nisqa, chaymanta conocimiento del entorno cultural nisqapiwan chawpi patachayllapi “a veces” tapukuyllapi, chaymi manan allin llamkasqaraq kachkan. Kay tariykunam niwanchik, as allin llamkanaraq kachkan warmakuna ñuqanchikpa kaqman allin iñikusqa qispinankupaq.
dc.formatapplication/pdf
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.14661/629
dc.language.isospa
dc.publisher.countryPE
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.subjectIdentidad Cultural
dc.subjectPrácticas Culturales
dc.subjectInteracción con Pares
dc.subjectReconocimiento de sí Mismo
dc.subjectCultural Identity
dc.subjectCultural Practices
dc.subjectPeer Interaction
dc.subjectSelf Recognition
dc.subject.ocdehttps://purl.org/pe-repo/ocde/ford#5.03.00
dc.titleSituación de la identidad cultural en niños de 3 años en la institución educativa “Hospital Baja”, Huanta 2025
dc.typeinfo:eu-repo/semantics/article
dc.type.versioninfo:eu-repo/semantics/updatedVersion
renati.advisor.dni28573758
renati.advisor.orcidhttps://orcid.org/0009-0004-1704-6678
renati.author.dni74375248
renati.discipline111086
renati.jurorArce Villar, Walter Mariano
renati.jurorPineda Tapia, Freddy Roland
renati.jurorMayhua Quispe, Frida
renati.levelhttps://purl.org/pe-repo/renati/nivel#bachiller
renati.typehttps://purl.org/pe-repo/renati/type#trabajoDeInvestigacion
thesis.degree.disciplineEducación InicialIntercultural Bilingüe
thesis.degree.grantorEscuela de Educación Superior Pedagógica Pública “José Salvador Cavero Ovalle"
thesis.degree.nameGrado de Bachiller en Educación Inicial Intercultural Bilingüe
Archivos
Bloque original
Mostrando 1 - 1 de 1
Cargando...
Miniatura
Nombre:
T_74375248_CARBAJAL PALOMINO, Samy Maytte_B.pdf
Tamaño:
2.47 MB
Formato:
Adobe Portable Document Format
Bloque de licencias
Mostrando 1 - 1 de 1
No hay miniatura disponible
Nombre:
license.txt
Tamaño:
1.71 KB
Formato:
Item-specific license agreed to upon submission
Descripción: